JestemDzieckiem.pl
Ilość: 0 

0
Próchnica w Polsce – niepokojące zjawisko

Dodano: 2010-11-26
Jednym z najbardziej niepokojących zjawisk, jakie możemy zaobserwować wśród dzieci to wysoka zapadalność na próchnicę i jej ciężki przebieg u dzieci w wieku przedszkolnym, co stanowi efekt braku podejmowania leczenia stomatologicznego u małych dzieci.

Szacuje się, że w końcu lat 90-tych odsetek dzieci szczotkujących zęby przynajmniej dwa razy dziennie było o 20% wyższy niż w początkowych latach tej samej dekady i wyniósł 65%. Wzrost ten pociągnął za sobą zwyżkę w regularnym stosowaniu przez dzieci pasty z fluorem (91%), w efekcie również poprawę stanu dziąseł i obniżenie nasilenia próchnicy.Niemniej jednak ten stały wzrost nie utrzymał się do chwili obecnej. Najświeższe badania wykazują, że zmiany próchnicze pojawiają się już u dwulatków, z czego u 9% dzieci zaobserwować już można uszkodzenie szkliwa. Badania wśród dzieci przedszkolnych również nie dają optymistycznych wyników. Oto bowiem połowa dzieci w tym wieku ma próchnicę, a u dzieci starszych uszkodzenie szkliwa występuje u ponad 90% z nich. Nie da się ukryć, że jedynym w tej kwestii rozwiązaniem jest regularne szczotkowanie zębów. Wśród dzieci, które wykonują tę czynność notuje się wynik na poziomie 65%.
 

 

Jak przedstawia się zachorowalność na próchnicę w odniesieniu do poszczególnych regionów Polski?
Otóż tragiczna wydaje się by sytuacja na Podkarpaciu i w Łódzkiem, gdzie zęby zabezpieczone przed próchnicą ma odpowiednio 2,1% i 1,7% dzieci, gdy tymczasem średnia krajowa wynosi 9,2%. Skąd takie zatrważające wyniki? Głównym źródłem jest tutaj niewątpliwie zaniedbywanie profilaktyki i leczenia u dzieci przedszkolnych, co bezpośrednio przekłada się na fatalny stan zębów u 12-latków. Podkarpacie zdecydowanie „góruje” nad pozostałymi regionami, jeśli chodzi o odsetek 12-latków, którzy nie mają problemów z próchnicą. Biegunowo odległe miejsce zajmuje pod tym względem województwo opolskie, gdzie odsetek dzieci bez próchnicy jest ponad pięć razy wyższy niż na Podkarpaciu. Natomiast średnia ogólnopolska wynosi 16,4%, co oznacza ni mniej, ni więcej – sytuację dramatyczną. Jedną z przyczyn tak fatalnych statystyk na Podkarpaciu jest zbyt mała ilość wdrażanych tam programów profilaktycznych, które obejmują zaledwie 18% 12-latków, gdy tymczasem w Lubelskiem, Lubuskiem i Podlaskiem programy te obejmują aż 99% dzieci.

 

W świetle ostatnich badań Polska w skali ogólnoświatowej z punktu widzenia zdrowych zębów u 6-latków nie wypada najlepiej.
Gdy na świecie zdrowe zęby posiada od 50 do 80% dzieci, to w Polsce ten odsetek wynosi zaledwie 13%. Względem wyniku krajowego poszczególne regiony prezentują się różnie: na ten przykład (wśród sześciolatków) Wielkopolska, Łódzkie, Świętokrzyskie – 15,5%. Najlepsza sytuacja jest pod tym względem w Opolskiem i na Śląsku.

 

Tabele wskazujące częstość występowania próchnicy u dzieci w zależności od tego, którym z kolei badane jest dziecko, kto opiekuje się dzieckiem, wykształcenia rodziców, chorób matki w czasie ciąży oraz chorób dziecka przebytych w okresie pierwszego roku życia:

 

Informacji odnośnie, którym z kolei w rodzinie jest badane dziecko udzieliło odpowiedzi 112 rodziców. Spośród zbadanych dzieci 71,42% było pierwszym; 24,12% drugim; 4,46% trzecim lub następnym dzieckiem (tab. 1).

 
 

Tabela 1. Częstość występowania próchnicy u dzieci w zależności, którym z kolei jest badane dziecko.

 

Spośród ocenianych 112 dzieci u prawie 79% występowała próchnica zębów.
Podobnie wysoki (80%) odsetek dzieci z próchnicą zauważono, kiedy dziecko było pierwszym lub trzecim dzieckiem w rodzinie. Różnice nie były istotne statystycznie. Analizując intensywność występowania próchnicy w powiązaniu z kolejnością pojawienia się danego dziecka w rodzinie okazało się, że jeśli było ono dzieckiem trzecim puw było największe. Mimo, że różnice nie były istotne pod względem statystycznym, wartość mediany wskazywała, że połowa dzieci z tej grupy miała wartości puw powyżej 9. Ocena stopnia zaawansowania zmian próchnicowych (SZZP) wykazywała, że trzecie dziecko posiadało III° zaawansowania próchnicy według przyjętej skali, jednak różnice też nie były znamienne (tab. 2).

 
 

Tabela 2. Intensywność występowania próchnicy i SZZP u dzieci w zależności, którym z kolei jest badane dziecko.

 

Na pytanie, kto jest głównym opiekunem dziecka odpowiedziało 123 rodziców.
Największy odsetek dzieci z próchnicą występował w grupie dzieci, którymi zajmowały się babcie (92, 31%), a najmniej dzieci miało próchnicę, jeśli opiekowała się nimi obca osoba (33,33%) (tab. 3). Różnica statystycznie istotna wystąpiła między matką/ojcem a opiekunką (x2Y = 9, 190; p = 0,0024) i między babcią a opiekunką (p – statystyka w teście dokładnym Fishera; p = 0,002).

 
 

Tabela 3. Częstość występowania próchnicy u dzieci w zależności, kto opiekuje się dzieckiem.

 

Intensywność próchnicy wyrażona liczbą puw była największa u dzieci, którymi opiekowały się babcie:
(puw = 5,9) (tab. 4). Różnice istotne (H – statystyka w teście Kruskala-Wallisa = 10,604; p = 0,005) wystąpiły między matką/ojcem a babcią (Z = -2,690; p = 0,0071) i między babcią i opiekunką (Z = -2,034; p = 0,0419) (Z – statystyka w teście Manna-Whitney&acutea). Stopień zaawansowania zmian próchnicowych był także największy w przypadku, kiedy dzieckiem głównie opiekowała się babcia (32 punkty – II° wg skali) (tab. 4). Znamienna statystycznie różnica (H – statystyka = 9,756; p = 0,0076) wystąpiła między matką/ojcem a opiekunką (Z = -2,704; p = 0,0069) i między babcią i opiekunką (Z = -2,828; p = 0,0046).

 
 

Tabela 4. Intensywność próchnicy i SZZP u dzieci w zależności, kto opiekuje się dzieckiem.

 

Biorąc pod uwagę wykształcenie matki, na które to pytanie odpowiedziało 119 ankietowanych, okazało się, że:
Najczęściej próchnicę mają dzieci matek z wykształceniem podstawowym (82,56%), a następnie średnim (76,92%) (tab. 5). Różnice istotne pojawiły się między matkami z wykształceniem podstawowym a wyższym (x2 = 9,857; p = 0,0016) i średnim a wyższym (x2Y = 5,469; p = 0,0193).

 

Tabela 5. Częstość występowania próchnicy u dzieci w zależności od wykształcenia matki.

 

Analiza intensywności próchnicy u dzieci w zależności od wykształcenia matki wykazała, że:
Najwyższe wartości puw posiadały dzieci matek z wykształceniem podstawowym (puw = 5,46), a najniższe z wyższym (puw = 2,83) (tab. 6). Różnice istotne statystycznie (H – statystyka = 9,572; p = 0,0226) wystąpiły między dziećmi matek z wykształceniem średnim a wyższym (Z = -2,839; p = 0,0045) i dziećmi matek z wykształceniem średnim a podstawowym (Z = -2,953; p = 0,0031). Rozpatrując stopień zaawansowania zmian próchnicowych w zależności od wykształcenia matki okazało się, że najbardziej zaawansowaną próchnicę miały dzieci matek z wykształceniem podstawowym (SZZP = 28,58) (tab. 6). Różnica istotna statystycznie (H – statystyka = 9,558; p = 0,0227) pojawiła się między dziećmi matek z wykształceniem podstawowym a wyższym (Z = -2,875; p = 0,0040).

 
 

Tabela 6. Intensywność próchnicy i SZZP u dzieci w zależności od wykształcenia matki.

 

Dane odnośnie wykształcenia ojca uzyskano od 115 osób.
Częstość występowania próchnicy u dzieci w zależności od wykształcenia ojca okazała się nieistotna statystycznie (tab. 7). Analizując wpływ wykształcenia ojca na intensywność próchnicy u dzieci okazało się, że puw przyjmowało podobne wartości niezależnie od tego parametru i wszystkie dzieci miały II° zaawansowania próchnicy (tab. 8).

 
 

Tabela 7. Częstość występowania próchnicy u dzieci w zależności od wykształcenia ojca.

 
 

Tabela 8. Intensywność próchnicy i SZZP u dzieci w zależności od wykształcenia ojca.

 

Na pytanie czy matka chorowała w czasie ciąży lub przyjmowała leki odpowiedziało 105 kobiet.
Nie występowały różnice istotne w częstości pojawiania się próchnicy, jej intensywności czy stopnia zaawansowania zmian próchnicowych w zależności od chorób matki (tab. 9 i 10). Pomimo, że ponad połowa dzieci (57,27%) chorowała do pierwszego roku życia (tab. 11) występowanie próchnicy było porównywalne z dziećmi, które w tym czasie nie chorowały (tab. 12).

 
 

Tabela 9. Częstość występowania próchnicy u dzieci w zależności od chorób matki w czasie ciąży.

 
 

Tabela 10. Intensywność próchnicy i SZZP u dzieci w zależności od chorób matki w czasie ciąży.

 
 

Tabela 11. Częstość występowania próchnicy u dzieci w zależności od przebytych chorób do pierwszego roku życia.

 
 

Tabela 12. Intensywność próchnicy i SZZP u dzieci w zależności od przebytych chorób do pierwszego roku życia.

 

Źródło: http://www.czytelniamedyczna.pl/1991,prognozowanie-wystepowania-prochnicy-u-dzieci-w-oparciu-o-wieloaspektowa-analize.html

Komentarze

ilość komentarzy: 0

Facebook:  

Temat:     

Treśc komentarza:  

Przepisz kod z obrazka: Captcha Podpis:     

Ten artykuł nie został jeszcze skomentowany.